De kaping van de Vrouwe Maria Antonia

Schipper Michiel Witte

Texel 1732-1786

Eind december 1780 zeilde schipper Michiel Witte met het volgeladen schip de ‘Vrouwe Maria Antonia’ vanuit de Middellandse Zee richting de Republiek. Op dat moment was de Republiek in oorlog gekomen met de Engelsen. Eén van de maatregelen van de Engelsen was het opbrengen van Nederlandse schepen. En dat overkwam schipper Michiel Witte. Op 25 januari werd het schip, bemanning en lading bij Lissabon in beslag genomen door een ‘Privateer’ [kaper].

Gegevens uit diverse bronnen, zoals de monsterrollen, zeebrieven, kranten en vooral het dossier over het schip dat gevonden is in de National Archives in Kew (High Court of Admiralty), geven een goed inzicht hoe deze reis van ‘de Vrouwe Maria Antonia’ is verlopen. Voordat ik daar verder op in zal gaan volgen eerst diverse gegevens over schipper Michiel Witte en nadere informatie over de 4e Engelse oorlog, de kaapvaart en de Hight Court of Admiralty

 

Michiel Fransz Witte (1732-1786)


Michiel Witte, ook wel Maghiel Witte of Michiel de Wit genoemd, is mijn voorvader (ik ga dan 7 generaties terug, hij is mijn oudovergrootvader) en met dit document tracht ik duidelijkheid te verkrijgen over de inbeslagname van zijn schip door de Engelsen in 1781.

Michiel Witte is rond 1732 geboren en werd gedoopt op 14 februari 1732 te Den Hoorn als oudste zoon van Frans Franszn. Witte (ook wel Watté genaamd) en Pietertje Sieuwerts. Kuijper.
Van zijn vader Frans is alleen bekend dat hij rond 1700 geboren is en niet van Texel afkomstig was.
Frans was grootschipper van beroep, hij voer ondermeer van Amsterdam naar Berbice (Heden Brits Guyana), een Nederlandse kolonie welke in de 17e eeuw gesticht werd door de Zeeuwen, maar hij voer ook op de Middellandse Zee (de Straatvaart ). In de registers van de Levantse handel zijn gegevens gevonden over zijn reizen in de Middellandse Zee. Frans was ondermeer schipper op de Don Pedro en vervolgens schipper op de "Boomhouder Galeij". Op 25 december 1752 leed hij met zijn schip de "Boomhouder Galeij" schipbreuk voor de kust van South Foreland, twaalf man overleefde de schipbreuk, Frans behoorde niet bij de overlevenden. Frans en Pietertje hadden samen 2 zonen, Michiel en Jan.

Zijn eerste zoon Michiel trouwde op 4 mei 1757 op 25 jarige leeftijd met Antje Dijt en trad in de voetsporen van zijn vader hij was schipper op de "Vrouwe Maria Antonia ", een 3 mast hoeker. Een onderzoek in notariële archieven leert dat dit schip meerdere benamingen heeft gehad, een Barkentijnschip (tijdens een aanvaring bij een storm in de haven van Oudeschild in 1765), een fluitschip maar verder in de archieven naar voren komt als een 3 mast hoeker.

Zijn tweede zoon Jan (1735-1803) trouwde op 5 januari 1763 op 27 jarige leeftijd met Grietje Zijm; hij liet in dat jaar op de Diek nummer 21 in Den Hoorn een boerderij bouwen. Jan was ondermeer buurtheer van de Diek. Een van zijn taken was het beheer van de brandkolken (waterputten voor water om te blussen, maar ook het vee kon eruit drinken).


Voor zover ik heb kunnen traceren is Michiel de schipper op de "Vrouwe Maria Antonia"geweest gedurende de periode 1764-1781. Na 1781 komt Michiel niet meer als schipper op de "Vrouwe Maria Antonia" voor in de registers. In 1785 maakt de Rotterdamsche Courant kort melding dat de "Vrouwe Maria Antonia" te Rotterdam dan afkomstig van Rouaan, bij de beursen is aangelegd, met Schipper Michiel Kragt.


Michiel overlijdt in 1786. In 1787 wordt het schip verkocht in Amsterdam, in 1788 wordt het schip wederom verkocht, Toeval? of niet.

Een leuk detail is dat zijn jongste zoon Frans (1774-1842) een keer in de registers voorkomt, en wel als een 14 jarige kajuiter op de Triton met bestemming Triest, van schipper Andrie Engel en stuurman Jan Verberne jr., of het bij die ene keer gebleven is, is onduidelijk, Frans heeft later gekozen om te gaan 'boeren'. Het blijft een grote zeefamilie, later zien we Riekel (Rickel) Sluisman (1757-1834) als kajuiter (1774), matroos (1777 en 1778) en in 1780 als stuurman op de Vrouwe Maria Antonia, Riekel was de oomzegger van Michiel, Riekel was getrouwd met Neeltje Witte, de dochter van zijn broer Jan.
 

Deze website is onder constructie, er zal meer informatie worden toegevoegd tzt.

Zie voor meer informatie de link hieronder  waar een compleet pdf document staat beschreven.

    Michiel Witte\Laatste reis Michiel Witte v2.02.pdf

Voor reacties: Peter Witte, 2013

Laatst gewijzigd op 16-04-13

 Ga naar de Persoonskaart van Michiel Witte

 

Free counter and web stats